AXBOROT VA MEDIA SAVODXONLIKNI ŞAKLLANTIRIŞ

Axborot asri va raqamli transformatsiya davrida axborot va media savodxonlik (AMS) şaxsiy rivojlaniş, ijtimoiy barqarorlik va demokratik jarayonlar uçun fundamental ahamiyat kasb etmoqda. Global axborot oqimlarining jadal kengayişi va dezinformatsiyaning tarqalişi jamiyatda işonçsizlikni keltirib çiqarib, milliy xavfsizlikka tahdid solişi mumkin. UNESCO hisobotiga köra, dunyo aholisining 85% internetdagi yolğon axborotdan xavotirda bölsa-da, atigi 40% raqamli savodxonlikka ega. Uşbu tadqiqotning maqsadi axborot va media savodxonlikni şakllantiriş böyiça mavjud ilmiy adabiyotlarni tizimli tahlil qiliş, mavzuga doir ilmiy hissalarni har tomonlama va xolisona sintez qilişdan iborat. Tadqiqotda Google Scholar, Scopus, Web of Science kabi xalqaro va ZiyoNET kabi milliy ilmiy ma'lumotlar bazalari tizimli körib çiqildi hamda 2020-2024 yillar oraliğida çop etilgan ilmiy maqolalar, dissertatsiyalar va monografiyalar tahlil qilindi. Tahlil AMSning nazariy asoslari, jumladan, tanqidiy tahlil, manba işonçliligini baholaş va yolğon xabarlarni aniqlaş kabi qobiliyatlar majmuini öz içiga olgan keng qamrovli tuşunça ekanligini körsatdi. Özbekistonda 2023-yilda hukumat tomonidan mediasavodxonlik moduli tasdiqlanganligi va Sirdaryo viloyatida amaliy treninglar ötkazilganligi kabi muhim amaliy işlar amalga oşirilmoqda. Xulosa qilib aytganda, tadqiqot AMSning nazariy asoslari va Özbekistondagi amaliyotlarini yoritib, jamiyatda tanqidiy fikrlaş va raqamli mas'uliyatni şakllantirişdagi ahamiyatini ta'kidlaydi.

Authors

Publication Details

Journal
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Published
2026-11-19
DOI
https://doi.org/10.5281/zenodo.24379127
Primary Topic
Literacy, Media, and Education
Type
article
Field-Weighted Citation Impact
0.00
Controls
|||
ALL TIME
JAN
FEB
MAR
APR
MAY
JUN
JUL
AUG
SEP
OCT
NOV
article

AXBOROT VA MEDIA SAVODXONLIKNI ŞAKLLANTIRIŞ

Sadoqat Normurodova, Sevinç Olimjonovna Abdurahmonova
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Literacy, Media, and Education
article

AXBOROT VA MEDIA SAVODXONLIKNI ŞAKLLANTIRIŞ

Sadoqat Normurodova, Sevinç Olimjonovna Abdurahmonova
article en

Abstract

Axborot asri va raqamli transformatsiya davrida axborot va media savodxonlik (AMS) şaxsiy rivojlaniş, ijtimoiy barqarorlik va demokratik jarayonlar uçun fundamental ahamiyat kasb etmoqda. Global axborot oqimlarining jadal kengayişi va dezinformatsiyaning tarqalişi jamiyatda işonçsizlikni keltirib çiqarib, milliy xavfsizlikka tahdid solişi mumkin. UNESCO hisobotiga köra, dunyo aholisining 85% internetdagi yolğon axborotdan xavotirda bölsa-da, atigi 40% raqamli savodxonlikka ega. Uşbu tadqiqotning maqsadi axborot va media savodxonlikni şakllantiriş böyiça mavjud ilmiy adabiyotlarni tizimli tahlil qiliş, mavzuga doir ilmiy hissalarni har tomonlama va xolisona sintez qilişdan iborat. Tadqiqotda Google Scholar, Scopus, Web of Science kabi xalqaro va ZiyoNET kabi milliy ilmiy ma'lumotlar bazalari tizimli körib çiqildi hamda 2020-2024 yillar oraliğida çop etilgan ilmiy maqolalar, dissertatsiyalar va monografiyalar tahlil qilindi. Tahlil AMSning nazariy asoslari, jumladan, tanqidiy tahlil, manba işonçliligini baholaş va yolğon xabarlarni aniqlaş kabi qobiliyatlar majmuini öz içiga olgan keng qamrovli tuşunça ekanligini körsatdi. Özbekistonda 2023-yilda hukumat tomonidan mediasavodxonlik moduli tasdiqlanganligi va Sirdaryo viloyatida amaliy treninglar ötkazilganligi kabi muhim amaliy işlar amalga oşirilmoqda. Xulosa qilib aytganda, tadqiqot AMSning nazariy asoslari va Özbekistondagi amaliyotlarini yoritib, jamiyatda tanqidiy fikrlaş va raqamli mas'uliyatni şakllantirişdagi ahamiyatini ta'kidlaydi.

Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Literacy, Media, and Education
AI Navigator

Ask Laika to Summarize, Analyze, and Connect papers live on the map.

Summarize Papers & Methodologies

Extract key findings, datasets, and comparative methods across publications.

Benchmark Rankings & Visual Analytics

Rank top research institutions, authors, funders, topics, and journals by Field-Weighted Citation Impact (FWCI) and paper volume with instant charts.

Connect Distant Disciplines

Bridge topological clusters on the map to find hidden collaborative intersections.

Laika access coming soon