СУВ ОМБОРИ ИНШООТЛАРИ ТЕХНИК ҲОЛАТИНИ СУВНИНГ АГРЕССИВЛИГИ ТАЪСИРИДА ЎЗГАРИШЛАРИ

Сув омбори иншоотларининг техник ҳолати сувнинг агрессивлиги таъсирида ўзига хос ўзгаришларга учрайди. Бу ўзгаришлар сув омбори тўғони ва дамбаларини ташкил қилувчи турли тоғ жинслари, шунингдек, бетон, металл иншоотларни коррозияга учраши ва емирилиши кўринишида акс этади. Материалларнинг емирилиши кўпроқ уларни занглаб, уқаланиб кетиши кўринишида намоён бўлади. Иншоотлар ва тоғ жинсларини емирилишига одатда сув таркибидаги кислоталар (карбон кислотаси), ишқорлар (гидрокарбонат иони), эриган тузлар (сульфатлар), фаол газлар (кислород, хлор) сабаб бўлади. Металлдан ясалган иншоотлар сув таркибидаги хлоридлар таъсирида тезроқ занглайди ёки уларнинг ёрилиши рўй беради. Оқибатда мазкур иншоотларнинг ишлаш муддати анчага қисқариши кузатилади. Сув омбори ҳавзаси ва тўғонидан сизиладиган сувлардаги агрессивлик - сувдаги агрессивликни турли кўринишлари мавжуд бўлиб, одатда унинг асосан қуйидаги 5 турига алоҳида эътибор қаратилади: Сувнинг умумий кислотали агрессивлиги; Сувнинг гидрокарбонатли ишқорийлик бўйича агрессивлиги; Сувнинг карбон кислотали агрессивлиги; Сувнинг сульфатли агрессивлиги; Сувнинг магнезиал агрессивлиги. Сувнинг умумий кислотали агрессивлиги - сув таркибидаги водород кўрсаткичи 6 дан кам қийматларда бўлганда намоён бўлади. Умумий кислотали агрессивлик таъсирида бетон таркибидаги кальций карбонатнинг эриши кучаяди. Сувдаги водород кўрсаткичи pH 5 дан кичик, яъни pH

Authors

Publication Details

Journal
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Published
2026-11-13
DOI
https://doi.org/10.5281/zenodo.24201680
Primary Topic
Corrosion Behavior and Inhibition
Type
article
Field-Weighted Citation Impact
0.00
Controls
|||
ALL TIME
JAN
FEB
MAR
APR
MAY
JUN
JUL
AUG
SEP
OCT
NOV
article

СУВ ОМБОРИ ИНШООТЛАРИ ТЕХНИК ҲОЛАТИНИ СУВНИНГ АГРЕССИВЛИГИ ТАЪСИРИДА ЎЗГАРИШЛАРИ

Жасур Жураевич Нарзиев, Гуласал Бахтиёр қизи Бабаёрова, Шахноза Каримжоновна Атажонова
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Corrosion Behavior and Inhibition
article

СУВ ОМБОРИ ИНШООТЛАРИ ТЕХНИК ҲОЛАТИНИ СУВНИНГ АГРЕССИВЛИГИ ТАЪСИРИДА ЎЗГАРИШЛАРИ

Жасур Жураевич Нарзиев, Гуласал Бахтиёр қизи Бабаёрова, Шахноза Каримжоновна Атажонова
article en

Abstract

Сув омбори иншоотларининг техник ҳолати сувнинг агрессивлиги таъсирида ўзига хос ўзгаришларга учрайди. Бу ўзгаришлар сув омбори тўғони ва дамбаларини ташкил қилувчи турли тоғ жинслари, шунингдек, бетон, металл иншоотларни коррозияга учраши ва емирилиши кўринишида акс этади. Материалларнинг емирилиши кўпроқ уларни занглаб, уқаланиб кетиши кўринишида намоён бўлади. Иншоотлар ва тоғ жинсларини емирилишига одатда сув таркибидаги кислоталар (карбон кислотаси), ишқорлар (гидрокарбонат иони), эриган тузлар (сульфатлар), фаол газлар (кислород, хлор) сабаб бўлади. Металлдан ясалган иншоотлар сув таркибидаги хлоридлар таъсирида тезроқ занглайди ёки уларнинг ёрилиши рўй беради. Оқибатда мазкур иншоотларнинг ишлаш муддати анчага қисқариши кузатилади. Сув омбори ҳавзаси ва тўғонидан сизиладиган сувлардаги агрессивлик - сувдаги агрессивликни турли кўринишлари мавжуд бўлиб, одатда унинг асосан қуйидаги 5 турига алоҳида эътибор қаратилади: Сувнинг умумий кислотали агрессивлиги; Сувнинг гидрокарбонатли ишқорийлик бўйича агрессивлиги; Сувнинг карбон кислотали агрессивлиги; Сувнинг сульфатли агрессивлиги; Сувнинг магнезиал агрессивлиги. Сувнинг умумий кислотали агрессивлиги - сув таркибидаги водород кўрсаткичи 6 дан кам қийматларда бўлганда намоён бўлади. Умумий кислотали агрессивлик таъсирида бетон таркибидаги кальций карбонатнинг эриши кучаяди. Сувдаги водород кўрсаткичи pH 5 дан кичик, яъни pH

Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Corrosion Behavior and Inhibition
AI Navigator

Ask Laika to Summarize, Analyze, and Connect papers live on the map.

Summarize Papers & Methodologies

Extract key findings, datasets, and comparative methods across publications.

Benchmark Rankings & Visual Analytics

Rank top research institutions, authors, funders, topics, and journals by Field-Weighted Citation Impact (FWCI) and paper volume with instant charts.

Connect Distant Disciplines

Bridge topological clusters on the map to find hidden collaborative intersections.

Laika access coming soon