Ümmü Gülsüm’ün Şarkı Sözlerinde Abbasî Dönemi Şiirinin İzleri

Bu çalışma, 20. yüzyıl Arap dünyasının en etkili sanatçılarından biri olan Ümmü Gülsüm’ün şarkılarında Abbasî şiirinin yansımalarını incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, klasik Arap şiirinin modern dönemde popüler müzik aracılığıyla nasıl yeniden yorumlandığını ve kültürel bellekte nasıl varlığını sürdürdüğünü ortaya koymaktır. Ümmü Gülsüm, salt bir ses sanatçısı olmanın ötesinde klasik edebî mirası modern formlarla harmanlayarak Arap dünyasını ortak bir kültürel hafızada birleştirmeyi başarmıştır. Ayrıca Abbasî şiirinden yaptığı tercihleriyle ulusal kimlik ve Pan-Arabizm ideolojisi içinde birleştirici bir rol üstlenen sanatçı, halkın sarsılan öz saygısını klasik kültürel mirasla yeniden güçlendirmeyi amaçlamıştır. Sanatçının repertuvarında klasik Arap şiirinden beslenen eserler bulunmaktadır. Abbasî döneminde yaşamış bazı şairlerin dizeleri, şarkılarında doğrudan söz olarak kullanılmış ya da bu şiirlerin üslup ve temalarından ilham alınmıştır. Bu şarkı sözlerinin incelenmesinde metin çözümlemesi yöntemi kullanılmıştır. Yapılan incelemeler, bu şarkılarda kullanılan şiirlerin büyük ölçüde afîf gazel geleneğine dayandığını ve aşk, özlem, sabır, gurur gibi temaları işlediğini göstermiştir. Sonuç olarak çalışma, Ümmü Gülsüm’ün sanatının yalnızca müzikal bir icradan ibaret olmadığını; aynı zamanda klasik Arap şiirinin modern dönemde yeniden dolaşıma girmesine katkı sağlayan bir kültürel köprü işlevi gördüğünü ortaya koymuştur. Böylece klasik şiir ve modern müzik gibi farklı kültürel varlıklar arasındaki sürekliliğin ve seçkin edebi eserlerle popüler kültürün nasıl etkileşimde bulunduğunun anlaşılmasına katkıda bulunulmuştur.