THEMATIC AND IDEOLOGICAL TRADITIONALISM IN TURKIC LITERATURE (ON THE EXAMPLE OF UZBEK AND AZERBAIJANI LITERATURE)

Mazkur tezisda umumturkiy adabiyot tizimidagi mavzuiy-g‘oyaviy an’anaviylik masalasi o‘zbek va ozarbayjon adabiyoti misolida qiyosiy tahlil qilinadi. Ishning asosiy maqsadi ikki xalq adabiyoti o‘rtasidagi umumiy badiiy ildizlar, g‘oyaviy yaqinlik va mavzular izchilligini aniqlash hamda ularning tarixiy va madaniy shakllanish omillarini yoritishdan iboratdir. Ma’lumki, turkiy xalqlar adabiyoti qadimiy etnik birlik, til mushtarakligi hamda Sharq mumtoz adabiyoti an’analari asosida shakllangan bo‘lib, bu holat ularning badiiy tafakkuri va estetik qarashlarida yaqqol namoyon bo‘ladi. Alisher Navoiy va Fuzuliy ijodidagi ishqiy-falsafiy g‘oyalar, tasavvufiy qarashlar, inson kamoloti va axloqiy yuksalish masalalari asosiy qiyosiy material sifatida o‘rganiladi. Shuningdek, “Qutadg‘u bilig” hamda “Iskandarnoma” kabi asarlar orqali davlat boshqaruvi, adolatli jamiyat modeli, ideal hukmdor obrazi va axloqiy-falsafiy qarashlarning umumiy hamda o‘ziga xos jihatlari tahlil etiladi.