PEDIATRIK CƏRRAHIYYƏ AMBULATORIYASINA UROLOJI MÜRACIƏTLƏR: XÜSUSIYYƏTLƏR, DIAQNOZLAR VƏ KLINIK QƏRARVERMƏ

İşin məqsədi: pediatrik cərrahiyyə ambulatoriyasına uroloji şikayətlərlə müraciət edən uşaqların demoqrafik xüsusiyyətlərini, diaqnostik yanaşmalarını, əsas müraciət şikayətlərini və klinik qərarvermə proseslərini qiymətləndirmək. Bu retrospektiv tədqiqata uroloji şikayətlərlə müraciət edən 156 uşaq daxil edilmişdir. Qeyri-uroloji ICD-10 kodları olan və ya ailələri tədqiqatda iştirak etməyə razılıq verməyən pasiyentlər tədqiqatdan xaric edilmişdir. Yaş, cins, müraciət şikayətləri, ICD-10 diaqnozları, laborator müayinələrin nəticələri, müşahidə intervalları və yekun klinik qərarlar barədə məlumatlar təhlil edilmişdir. Statistik təhlillərə Mann–Whitney U testi, Kruskal–Wallis testi, χ² testi, Fisher-in dəqiq testi və multinomial logistik reqressiya daxil edilmişdir. Təhlillər jamovi 2.7.32.0 statistik proqram paketindən istifadə edilməklə aparılmışdır. Tədqiqat Helsinki Bəyannaməsinin prinsiplərinə uyğun şəkildə həyata keçirilmiş və valideynlərdən və ya qanuni nümayəndələrdən məlumatlandırılmış razılıq alınmışdır. 156 pasiyentin 115-i (73,7%) oğlan, 41-i (26,3%) qız olmuşdur. Müraciət zamanı median yaş oğlanlarda (3 yaş, IQR 2–5) qızlarla müqayisədə (8 yaş, IQR 5–12) əhəmiyyətli dərəcədə aşağı olmuşdur (p < 0,001). Ən çox rast gəlinən diaqnozlar N39.0 (36,5%), N39.9 (31,4%) və R39.8 (14,7%) olmuşdur. Müraciət şikayətləri cinsə görə əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənmişdir (p < 0,001); bu fərq əsasən oğlanlarda penis və sünnətlə əlaqəli problemlərlə bağlı olmuşdur. Dizuriya hər iki cinsdə oxşar tezlikdə müşahidə edilmişdir. Klinik qərarlar ilə ilkin ICD-10 diaqnozu arasında statistik cəhətdən əhəmiyyətli əlaqə aşkar edilməmişdir (p = 0,756). Multinomial logistik reqressiyanın nəticələri göstərmişdir ki, sonrakı müalicə və idarəetmə qərarları ilə yaş və cinsdən daha çox laborator müayinələrin nəticələri əlaqəlidir. Pediatrik uroloji müraciətlər arasında oğlanlar üstünlük təşkil edir və onlar qızlarla müqayisədə daha erkən yaşda müraciət edirlər. İlkin ambulator diaqnozlar əsasən simptomlara əsaslanır və spesifik xarakter daşımır. Klinik qərarların ilkin diaqnostik koddan daha çox müayinələrin nəticələri və pasiyentin fərdi klinik gedişinə əsasən qəbul edildiyi görünür. Yaş və cins xüsusiyyətlərini nəzərə alan qiymətləndirmə strategiyalarının tətbiqi ambulator pediatrik uroloji yardımın səmərəliliyini artıra bilər.