Demografik Değişkenlerin Doğrudan Yabancı Yatırımlar Üzerindeki Etkisi: Gelişmekte Olan Ülkeler Örneği

Amaç: Bu çalışma, gelişmekte olan ülkelerde, demografik değişkenlerin doğrudan yabancı yatırım (DYY) girişi üzerindeki etkisini araştırmak amacıyla hazırlanmıştır. Demografik değişkenler ülkelerin yatırım kararı vermesinde hem üretim hem de tüketim bağlamında belirleyici bir faktördür. Özellikle sermaye yetersizliğinden dolayı dış finansmana ihtiyaç duyan gelişmekte olan ülkelerin, ekonomik büyümeyi sürdürülebilir kılması ve gelişmiş ülkelerin refah seviyelerine ulaşabilmesi için, DYY’ye ihtiyaçları vardır. Bu bağlamda, gelişmekte olan ülkelerin yabancı yatırımcı çekebilmesinde, ülkelerin demografik yapıları büyük önem taşımaktadır.Yöntem: Çalışmada panel veri kullanılmış ve 97 adet gelişmekte olan ülkeye ait 2009-2022 yılları arası yıllık veri Sabit Etkiler modeli kullanılarak analiz edilmiştir. Bu çerçevede, regresyon parametreleri Driscoll-Kraay standart hatalarıyla tahmin edilmiştir. Açıklayıcı değişkenler, nüfus artışı, eğitim seviyesi, sanayi sektöründeki kadın istihdamı, hizmet sektöründeki kadın istihdamı ve doğumda beklenen yaşam süresi iken bağımlı değişken gelişmekte olan ülkelere ait DYY girişidir.Bulgular: Analiz sonuçlarına göre, nüfus artışı ve sanayi sektöründeki kadın istihdamının DYY girişi üzerindeki etkisi anlamlı ve pozitif iken hizmet sektöründeki kadın istihdamı, eğitim seviyesi ve doğumda beklenen yaşam süresinin DYY girişi üzerindeki etkisi anlamlı ve negatiftir. Yapılan ek analizlerin sonuçları, temel regresyon sonuçlarını desteklemektedir; demografik değişkenlerin katsayılarının işaretleri değişmemiş ve büyük ölçüde anlamlı kalmaya devam etmiştir.Sonuçlar: Elde edilen bulgular, çokuluslu şirketlerin yatırım tercihi yaparken, öncelikle, üretimde faydalanabileceği eğitimsiz ucuz işgücünü önemsediğini göstermektedir. Nitekim, özellikle Çin’in zenginleşmesinde, emek yoğun fabrikalarda gerçekleşen seri üretimin büyük etkisi olmuştur. Öte yandan, teknolojik gelişmeler mevcut konjonktürü etkilemekte ve fabrikalarda otomasyonun artmasıyla beraber işgücüne olan ihtiyacı azaltmaktadır. DYY’yi ülkelerine çekmek isteyen gelişmekte olan ülkeler, teknolojik gelişmeleri de göz önünde bulundurarak, demografik özelliklere önem veren politikalar geliştirmelidir. Bu politikalara örnek olarak, sanayi sektöründeki kadın istihdamının artırılması ve bireylerin dijital okur yazarlığını artıran eğitim politikaları gösterilebilir.