INKLYUZIYA FAQAT MAKTABGA QABUL QILISHDAN BOSHLANMAYDI: ALOHIDA TA'LIM EHTIYOJLARI BO'LGAN BOLALARNING IJTIMOIY-PEDAGOGIK MOSLASHUVI MUAMMOLARI

Mazkur maqolada alohida ta'lim ehtiyojlari bo'lgan bolalarni umumta'lim maktabiga jalb etishning o'zi bilan inklyuziv ta'lim jarayoni yakunlanmasligi, aksincha, bolaning ta'lim muhitida ijtimoiy, pedagogik va psixologik jihatdan to'laqonli ishtirokini ta'minlash asosiy vazifa ekanligi tahlil qilinadi. Muammo O'zbekistonning amaldagi ta'lim siyosati, inklyuziv ta'limni tartibga soluvchi normativ-huquqiy hujjatlar, maxsus pedagogika bo'yicha mahalliy ilmiy qarashlar hamda xalqaro tadqiqotlar bilan bog'liq holda yoritilgan. Maqolada L.R. Mo'minova, M.Y. Ayupova, D.A. Nurkeldiyeva, Sh.A. Amirsaidova kabi o'zbek maxsus pedagogika va korreksion pedagogika maktabi vakillarining ilmiy qarashlaridan kelib chiqadigan individual yondashuv, korreksion-rivojlantiruvchi yordam, bolaning kommunikativ va ijtimoiy imkoniyatlarini rivojlantirish tamoyillari inklyuziv ta'lim sharoitiga tatbiqan tahlil qilinadi. Shuningdek, O'zbekistonda "Ta'lim to'g'risida"gi Qonun, "Nogironligi bo'lgan shaxslarning huquqlari to'g'risida"gi Qonun, PQ-4860-son qaror va boshqa normativ hujjatlarning mazmuni amaliy nuqtayi nazardan ko'rib chiqiladi. Maqolada inklyuziv maktabning samaradorligini faqat qamrov ko'rsatkichlari bilan emas, balki bolaning darsdagi ishtiroki, tengdoshlari bilan munosabati, mustaqilligi, kommunikativ faolligi va maktab jamoasiga tegishlilik hissi orqali baholash taklif etiladi.