Yaşam kalitesi konu alan ulusal doktora tezlerinin bibliyometrik analizi Bibliometric analysis of national Phd thesis on quality of life

Amaç: Yaşam kalitesi, sosyal, çevresel, psikolojik ve fiziksel değerler ile şekillenen ve öznel ile nesnel bileşenlerden oluşan çok boyutlu bir kavramdır.Bu kavram, literatürde bireylerin ve toplumların genel olarak "iyilik hali" olarak tanımlanmaktadır.Yaşam kalitesi, eğitim, sağlık, sosyal hizmetler ve özellikle son 20 yılda da turizm alanında araştırma ve uygulamalarda önemli bir yer edinmiştir.Bu çalışmanın amacı, YÖK Ulusal Tez Merkezi'nde yer alan "yaşam kalitesi" adlı doktora tezlerinin bibliyometrik özelliklerini inceleyerek, bu tezlerin hangi bilim alanlarında gerçekleştirildiğini, yıllara göre dağılımını, yapıldığı üniversiteleri, enstitüleri ve diğer temel özellikleri ortaya koymaktır.Yöntem: Araştırmanın kapsamını YÖK'ün Ulusal Tez Merkezinde bulunan yaşam kalitesi konusunda 2016-2026(ilk altı ayı) yılları arasında yazılmış 123 doktora tezi oluşturmaktadır.Çalışma kapsamında Ulusal Tez Merkezi veri tabanı detaylı tarama kısmına tez adı "yaşam kalitesi" kelimesi, tür "doktora" ve izin durumu "izinli" seçilerek taranarak veriler elde edilmiştir.Çalışma kapsamında; 'yayın yılı', 'yayınlandığı üniversite', 'yayınlandığı anabilim dalı', 'anahtar kelimeler' ve 'tezin çalışma konusu' olarak önceden belirlenen temalara göre analiz yapılarak, veriler grafik olarak gösterilmiştir.Bulgular: Türkiye'de yaşam kalitesi alanında yazılan doktora tezlerini incelenerek tezlerin hangi anabilim dallarında yapıldığı, konuları ve turizm alanında "yaşam kalitesi" tez adı ile yapılan tezlerin bibliyometrik analizi gerçekleştirilmiştir. Yaşam kalitesi konusunda, 2016-2025 arasında tez bulunmayıp, 2025 yılında 21, 2026 yılının ilk altı ayında 102 doktora tezi yapılmıştır.Tezlerin Anabilim Dalı dağılımında birinci sırada hemşirelik, ikinci sırada fizyoterapi ve rehabilitasyon ve üçüncü sırada iç hastalıkları hemşireliği olarak sağlık ile ilgili bölümler gelmekte sonraki sıraları psikoloji, spor, eğitim bilimleri ve turizm alanları almaktadır.Tartışma: Bu çalışma, tez adında "yaşam kalitesi" başlığını içeren doktora tezlerinin genel görünümünü ortaya koymakla birlikte, yalnızca YÖK Ulusal Tez Merkezi veri tabanında yer alan tezlerle sınırlıdır.Gelecek araştırmalarda ulusal ve uluslararası veri tabanlarının birlikte kullanılması, bibliyometrik analizlerin içerik analizi ve bilim haritalama teknikleriyle desteklenmesi, yaşam kalitesi literatürünün gelişim dinamiklerinin daha kapsamlı biçimde anlaşılmasına katkı sağlayacaktır.