Turkiye’de Yaşlı Dolandırıcılığı Vakalarının Çevrimiçi Gazetelerde Nitel Olarak İncelenmesi

Günümüzde iletişim araçlarının yaygınlaşmasıyla birlikte dijital riskler küresel ölçekte artmakta ve yaşlılara yönelik dolandırıcılık bu riskler arasında önemli bir yer tutmaktadır. Bu araştırmanın amacı, Türkiye’de gerçekleşen yaşlılara yönelik dolandırıcılık vakalarının çevrimiçi gazete haberleri üzerinden incelenmesidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılmıştır. Veri toplama sürecinde 2011-2022 yılları arasında çevrimiçi yayın yapan Hürriyet ve Sözcü gazetelerinin web sitelerinde “yaşlı dolandırıcılığı” anahtar kelimesiyle tarama yapılmıştır. Elde edilen haberler sistematik olarak incelenmiş ve ilgili veriler kaydedilmiştir. Veriler, nitel içerik analizi yöntemiyle kategorize edilerek incelenmiştir. Bulgular, yaşlı kadınların erkeklere kıyasla daha fazla dolandırıcılığa maruz kaldığını ve 60 yaş ve üzeri bireyler arasında en yüksek risk grubunun 70-79 yaş aralığında olduğunu göstermektedir. Ayrıca büyük şehirlerde yaşayan yaşlı bireylerin, dolandırıcılık mağduru olma olasılığının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Dolandırıcıların mağdurlarla en sık telefon ve yüz yüze iletişim yoluyla temas kurduğu, en yaygın dolandırıcılık yönteminin ise kamu kurumlarının isimlerinin kullanılması olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, yaşlılara yönelik dolandırıcılık yalnızca ekonomik kayıplara değil aynı zamanda yaşlıların psikolojik sağlığının bozulmasına da yol açmaktadır.