SAĞLIK TURİZMİNDE ÇEKİCİ VE İTİCİ FAKTÖRLER: İSTANBUL İLİNDE BİR ARAŞTIRMA

Sağlık hizmetlerinin küreselleşmesi ve süratli bir şekilde ticarileşmesi, bireylerin tedavi amacıyla uluslararası sınırları aşarak seyahat etmelerini teşvik eden sağlık turizmi olgusunu modern turizm endüstrisinin en stratejik alanlarından biri haline getirmiştir. Bu çalışma, Türkiye'ye sağlık turizmi amacıyla gelen turistlerin İstanbul destinasyonunu tercih etmelerinde belirleyici rol oynayan itici ve çekici faktörlerin önemini saptamayı amaçlamaktadır. Araştırmanın evrenini İstanbul'da faaliyet gösteren sağlık kuruluşları, örneklemini ise tesadüfi yöntemle seçilen ve kapsamlı hizmet veren 15 büyük ölçekli özel ve kamu hastanesi oluşturmaktadır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış; elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenerek tematik kategorilere ayrılmıştır. Araştırma bulguları, İstanbul’un tercih edilmesinde kaliteli ve büyük hastanelerin varlığı (%29,1), hekimlerin yüksek eğitim düzeyi (%25) ve şehrin jeopolitik konumunun (%16,6) en birincil çekici faktörler olduğunu kanıtlamaktadır. Katılımcıların tamamı (%100), doktorların uluslararası şöhretinin ve akredite edilmiş sağlık standartlarının hasta tercihlerinde mutlak bir etkisi olduğunu vurgulamıştır. En çok talep edilen branşlar arasında plastik cerrahi, ortopedi ve onkoloji ön plana çıkarken; sosyal medyanın (%33,3) kurumsal haberdarlık üzerindeki etkisi referans yöntemini geride bırakmıştır. Öte yandan, personel bazında yabancı dil yetersizliği (%35) ve uluslararası akreditasyon eksikliği temel gelişim alanları olarak saptanmıştır. Sonuç olarak, İstanbul'un küresel bir sağlık "düğüm merkezi" olma statüsünü koruması için denetimlerin artırılması, dijital pazarlama stratejilerinin güçlendirilmesi ve çalışanlara yönelik teknik dil eğitimlerinin kurumsallaştırılması önerilmektedir.