Özel Amaçlı İmar Planlarının Çatışması Sorunu ve Bazı Çözüm Önerileri

Özel amaçlı imar planları özel imar rejimine tabi kılınmış coğrafi alanların özel imar düzenini belirleyen planlardır. Bu planlar İmar Kanunu dışında kendi özel kanunlarında yer alan düzenlemelere tabidir. Mevzuata bakıldığında özel amaçlı imar planlarını ele alan çok sayıda farklı kanuni düzenleme görülmekte, bunun sonucu olarak da birçok farklı özel amaçlı imar planından bahsedilebilmektedir. Birçok farklı türde özel amaçlı imar planının yer aldığı bir sistemde bu planların coğrafi olarak genel amaçlı imar planlarıyla ve kendi aralarında çatışması kaçınılmazdır. Bu durum uygulamada tereddütlere ve yargı yerleri önüne taşınan çok sayıda uyuşmazlığa vücut vermektedir. Özel amaçlı imar planlarıyla genel amaçlı imar planlarının çatışması durumu, İmar Kanunu’nun 4. maddesinde hükme bağlanan düzenlemenin ve “Özel hüküm genel hükmü ilga eder.” şeklindeki genel hukuk ilkesinin uygulanmasıyla ciddi bir problem yaratmaksızın giderilebilmektedir. Ancak özel amaçlı imar planlarının birbirleriyle çatışması durumunda İmar Kanunu’nda yer alan düzenleme ve özel hüküm-genel hüküm ilişkisi sorunun çözümünde yetersiz kalmaktadır. Bu sebeple ya özel amaçlı imar planlarının çatışması probleminin kanuni düzenlemeler yoluyla mümkün olduğu ölçüde engellenmesi ya da çatışmayı çözecek ölçütler geliştirilmesi gerekmektedir. Çalışmada öncelikle özel amaçlı imar planlarının yarattığı çatışmalar Danıştay kararlarına yansıyan olaylar üzerinden gösterilecek ve Danıştayın bu çatışmaya karşı yaklaşımı ortaya konulacaktır. Sonrasında ise kanun koyucu tarafından bu çatışmaların çözümlenmesi için nasıl düzenlemeler yapılabileceği tartışılacaktır. Bu noktada Alman İmar Kanunu’nda yer alan bazı düzenlemelerden yola çıkılarak çözüm önerileri üretilmeye çalışılacaktır. Son olarak da çatışmaların çözüme kavuşturulması için kanun koyucu veya yargı yerleri tarafından kullanılabilecek bazı ölçütler önerilecektir.