YENİ NESİL SÜRDÜRÜLEBİLİR BİTKİSEL ET ANALOGLARINA YÖNELİK TÜKETİCİ ALGILARI, TERCİHLERİ VE TÜKETİM DAVRANIŞLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ: BURSA İLİ ÖRNEĞİ

Bu araştırma, Bursa ili örneğinde yeni nesil sürdürülebilir bitkisel et analoglarına yönelik tüketici algıları, tercihleri ve tüketim davranışlarını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Artan çevresel sorunlar, iklim değişikliği ve sürdürülebilir gıda sistemlerine duyulan ihtiyaç, hayvansal protein kaynaklarına alternatif ürünlere olan ilgiyi artırmıştır. Bitkisel et analogları; daha düşük çevresel etki potansiyeli ve sağlıkla ilişkilendirilen özellikleri nedeniyle öne çıkmaktadır. Ancak bu ürünlerin yaygınlaşması, tüketicilerin bu ürünleri nasıl algıladığı, hangi faktörlerden etkilendiği ve satın alma davranışlarının hangi değişkenlerle şekillendiğinin anlaşılmasını gerektirmektedir. Literatürde, bitkisel temelli beslenmenin insan ve gezegen sağlığı açısından önemli yararlar sağlayabileceği, ancak bu ürünlerin besinsel özellikleri ve uzun dönem sağlık etkilerinin daha fazla araştırılması gerektiği belirtilmektedir. Tüketici kabulünü etkileyen unsurlar arasında çevre bilinci, sağlık algısı ve yenilik arayışı gibi olumlu motivasyonların yanı sıra gıda neofobisi, et bağlılığı, risk algısı ve duyusal beklentiler gibi engelleyici faktörlerin de bulunduğu vurgulanmaktadır. Ayrıca bilgi düzeyi, sosyal normlar, etik değerlendirmeler ve teknolojiye yönelik tutumlar, sürdürülebilir protein alternatiflerine ilişkin davranış niyetlerini önemli ölçüde etkilemektedir. Bu çalışma, Bursa’daki tüketicilerin bitkisel et analoglarına yönelik farkındalık düzeylerini, tüketim sıklıklarını, satın alma niyetlerini ve tercih nedenlerini sosyo-demografik özelliklerle birlikte bütüncül bir yaklaşımla incelemeyi hedeflemektedir. Elde edilecek bulguların, sürdürülebilir beslenme politikalarının geliştirilmesine, tüketici odaklı ürün inovasyonlarına ve etkili pazarlama stratejilerinin oluşturulmasına katkı sağlaması beklenmektedir. Böylece bitkisel et analoglarının benimsenmesini etkileyen temel dinamiklerin ortaya konulması ve daha sürdürülebilir gıda tüketim alışkanlıklarının desteklenmesi amaçlanmaktadır.