Ekolojik Yaklaşımların Çevre Sorunlarına Yönelik Perspektiflerinin ve Çevre Eğitimine Yansımalarının İncelenmesi

İnsanların yaşamlarını sürdürebilmeleri için doğada bulunan kaynakları kullanmaları bir gereklilik olmakla birlikte, bu kaynakların bilinçsizce tüketilmesi ve sınırlı olduğu gerçeğinin göz ardı edilmesi doğadaki birçok bozulmanın temelini oluşturmaktadır. Bu bozulmaların görünürlüğünün ve şiddetinin giderek artması ise çözüme ilişkin izlenen politikaların işlevselliğinin sorgulanmasını gerekli kılmaktadır. Nitekim özellikle 1960’lı yıllardan itibaren ortaya çıkan ekoeleştirel kuram, toplumsal ekoloji, derin ekoloji, ekopsikoloji, ekofeminizm ve ekolojik sanat gibi ekolojik yaklaşımlar çevre sorunlarının kaynağının ve çözümünün farklı perspektiflerden ele alınmasına katkı sağlamaktadır. Bu kapsamda bu çalışmanın amacı küresel ölçekte yaşanmakta olan çevre sorunlarına yönelik ekolojik yaklaşımların genel bir değerlendirmesini sunmak ve bu yaklaşımların çevre sorunlarını nasıl ele aldıklarını analiz etmektir. Araştırma nitel araştırma yaklaşımı kapsamında doküman incelemesi yöntemiyle yürütülmüştür. Amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 23 çalışmadan oluşan araştırma verileri tematik analiz doğrultusunda analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda ekolojik yaklaşımların insan ile doğa arasındaki insan kaynaklı tek taraflı tahribatın ve yıkımın durdurulması amacını taşıdıkları, çevre sorunlarının kaynağını farklı perspektifler açısından değerlendirdikleri ve çevre sorunlarının çözümüne ilişkin öneriler ortaya koydukları tespit edilmiştir. Ayrıca elde edilen amaç, doğa anlayışı, temel eleştiriler ve çözüm arayışları temalarının çevre eğitimi ile doğrudan ilişkili olduğu görülmüştür. Bu bağlamda ekolojik yaklaşımların çevre sorunlarının çözümüne ilişkin etkililiğini ortaya koymak ve çevre eğitimine katkılarını incelemek amacıyla araştırmalar yürütülebilir.