Fen Bilimleri Öğretmenlerinin İletişim Becerileri Algılarının Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi

Bu araştırmanın amacı, fen bilimleri öğretmenlerinin sınıf içi etkili iletişim becerilerine ilişkin algılarını belirlemek ve bu algıların cinsiyet, medeni durum, mesleki kıdem, iletişimle ilgili eğitim alma durumu ve sınıf mevcudu değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırma nicel araştırma yaklaşımlarından tarama modeliyle yürütülmüştür. Çalışma grubunu, 2023–2024 eğitim-öğretim yılında görev yapan 226 fen bilimleri öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler, Sınıf İçi Etkili İletişim Becerileri Algı Ölçeği (SİEİBAÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra bağımsız örneklemler t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır.Araştırma bulguları, fen bilimleri öğretmenlerinin sınıf içi etkili iletişim becerilerine ilişkin algılarının ölçek genelinde ve tüm alt boyutlarda yüksek düzeyde olduğunu göstermektedir. Cinsiyet ve mesleki kıdem değişkenlerine göre öğretmenlerin iletişim becerileri algılarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Medeni durum ve iletişimle ilgili eğitim alma durumu değişkenleri açısından ise yalnızca beden dilini etkili kullanma alt boyutunda anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Sınıf mevcudu değişkenine ilişkin analizler, etkili konuşma alt boyutunda ve ölçek genelinde anlamlı farklılıklar olduğunu, buna karşın etkin dinleme, empati kurma ve beden dilini etkili kullanma alt boyutlarında anlamlı bir fark bulunmadığını ortaya koymuştur.Sonuç olarak, fen bilimleri öğretmenlerinin sınıf içi iletişim becerilerine ilişkin algılarının genel olarak yüksek olduğu; bu algıların büyük ölçüde bireysel ve mesleki özelliklerden bağımsız seyrettiği, ancak sınıf mevcudu gibi bağlamsal faktörlerin özellikle sözel iletişim süreçleri üzerinde belirleyici olabildiği sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular, öğretmenlere yönelik iletişim becerileri eğitimlerinin sınıf ortamının yapısal özellikleri dikkate alınarak planlanması gerektiğine işaret etmektedir.