Kuraklık Stresinin Aynısefa (Calendula officinalis L.) Bitkisindeki Morfo-Fizyolojik Etkileri

Süs ve tıbbi bitkiler arasında yer alan Calendula officinalis L. türünün, abiyotik stres faktörlerine karşı gösterdiği tepkilerin anlaşılması büyük önem taşımaktadır. Bu amaçla, C. officinalis bitkisinin kuraklık stresine karşı morfolojik ve fizyolojik tepkileri incelenmiştir. Çalışma, kontrollü iklim odasında hidroponik kültür sistemi kullanılarak yürütülmüş; üç gerçek yapraklı aşamaya ulaşan fideler, 25 gün boyunca Hoagland besin çözeltisine ek olarak artan konsantrasyonlarda (%6, %9, %12 ve %15) polietilen glikol (PEG 6000) içeren çözeltilere maruz bırakılmıştır. Çalışma, 5 farklı uygulama grubu, 3 tekerrürlü olmak üzere toplam 90 bitki ile yürütülmüştür. Elde edilen bulgular, artan ozmotik stresin bitki gelişimini önemli ölçüde baskıladığını göstermiştir. %12 PEG uygulamasında kök ağırlığı %70,35, gövde ağırlığı %78,47 ve yaprak sayısı %75,77 oranında azalmıştır. Klorofil içeriği ve net fotosentez hızında istatistiksel olarak anlamlı artışlar kaydedilmiştir. Bu artışlar, bitkinin hafif ve orta şiddetli strese karşı geliştirdiği fizyolojik adaptasyon mekanizmalarına işaret etmektedir. Ancak, %15 PEG konsantrasyonunda gözlemlenen %89'luk yüksek ölüm oranı, C. officinalis'in şiddetli kuraklık koşullarına karşı tolerans eşiğinin dar olduğunu ve bu seviyedeki ozmotik stresi bitkiyi hayatta kalma sınırlarını aştığını görülmüştür. Bu sonuçlar, C. officinalis yetiştiriciliğinde kuraklık stresine yönelik hassas yönetim stratejilerinin gerekliliğini ortaya koymaktadır.