Bir Çeşit Piretroit İnsektisit olan Deltametrin Kaynaklı Stresin Drosophila melanogaster Oregon-R’nin Dişi ve Erkek Popülasyonlarında Hayatta Kalma ve Ömür Uzunluğu Üzerine Etkilerinin Değerlendirilmesi

Bu çalışmada hem tarım ve hayvancılık sektöründe hem de halk sağlığı bakımından evlerde, endüstriyel depo alanları ile okul ve hastane gibi farklı kamusal alanlarda yaygın olarak kullanılan geniş spektrumlu sentetik bir piretroid insektisit olan Deltametrin (DEL)’in, meyve sineği olarak da bilinen ve önemli bir model organizma olan Drosophila melanogaster Oregon R’nin yaşam süresi (ömür uzunluğu) üzerine kronik etkileri değerlendirilmiştir. Bu amaçla, DEL’in farklı konsantrasyonları (1,2,3 ve 4ppm) kısa süreli in vivo test yöntemlerinden birisi olan ömür uzunluğu analizi için kullanılmıştır. Yapılan deneysel uygulamalardan sonra D. melanogaster Oregon R’nin yabanıl soyuna ait hem dişi hem de erkek popülasyonlarında ömür uzunluğu ile artan uygulama dozu arasında negatif korelasyon gözlenmiştir. Kontrol grubunda dişilerin ömür uzunluğu 78 gün iken en yüksek uygulama grubunda (4ppm DEL) bu süre 36 gün; yine kontrol grubunda erkeklerin ömür uzunluğu 76 gün iken 4ppm uygulama grubunda 33 gün olarak belirlenmiştir. Her iki popülasyon için de DEL uyarımına bağlı olarak ömür uzunluğunda görülen kısalma, p<0,05 düzeyinde anlamlı bulunmuştur. Elde edilen tüm veriler kullanılarak, her iki popülasyon için ortalama ömür uzunluğu da hesaplanmıştır. Dişi popülasyonu için ortalama ömür uzunluğu kontrol grubunda 47,49±1,35gün iken 4ppm uygulama grubunda bu süre 27,03±0,85 gün; erkek popülasyonunda ise sırasıyla 47,80±1,76 gün ve 25,41±0,70 gün olarak bulunmuştur. Ayrıca regresyon değerleri de dişi popülasyonu için-0,539 ve erkek popülasyonu için-0,562 olarak belirlenmiştir. Elde edilen tüm bu bulgular, kronik deltametrin uygulamasının hedef olmayan organizmalardan D.melanogaster’in ömür uzunluğunda kısalmaya neden olduğunu ve bu türlü insektisit uygulamalarının özellikle biyoçeşitlilik açısından karacıl organizmalar için güçlü bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir.Elde edilen tüm bu bulgular, kronik deltametrin uygulamasının hedef olmayan organizmalardan D.melanogaster’in ömür uzunluğunda kısalmaya neden olduğunu ve bu türlü insektisit uygulamalarının özellikle biyoçeşitlilik açısından karacıl organizmalar için güçlü bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir.

Authors

Institutions

Publication Details

Journal
Eurasian Journal of Biological and Chemical Sciences
Published
2026-06-28
DOI
https://doi.org/10.46239/ejbcs.1887645
Primary Topic
Insect behavior and control techniques
Type
article
Field-Weighted Citation Impact
0.00
Controls
|||
ALL TIME
JAN
FEB
MAR
APR
MAY
JUN
JUL
AUG
SEP
OCT
article

Bir Çeşit Piretroit İnsektisit olan Deltametrin Kaynaklı Stresin Drosophila melanogaster Oregon-R’nin Dişi ve Erkek Popülasyonlarında Hayatta Kalma ve Ömür Uzunluğu Üzerine Etkilerinin Değerlendirilmesi

Halit Kızılet, Handan Uysal
Eurasian Journal of Biological and Chemical Sciences
Insect behavior and control techniques
article

Bir Çeşit Piretroit İnsektisit olan Deltametrin Kaynaklı Stresin Drosophila melanogaster Oregon-R’nin Dişi ve Erkek Popülasyonlarında Hayatta Kalma ve Ömür Uzunluğu Üzerine Etkilerinin Değerlendirilmesi

Halit Kızılet, Handan Uysal
article en

Abstract

Bu çalışmada hem tarım ve hayvancılık sektöründe hem de halk sağlığı bakımından evlerde, endüstriyel depo alanları ile okul ve hastane gibi farklı kamusal alanlarda yaygın olarak kullanılan geniş spektrumlu sentetik bir piretroid insektisit olan Deltametrin (DEL)’in, meyve sineği olarak da bilinen ve önemli bir model organizma olan Drosophila melanogaster Oregon R’nin yaşam süresi (ömür uzunluğu) üzerine kronik etkileri değerlendirilmiştir. Bu amaçla, DEL’in farklı konsantrasyonları (1,2,3 ve 4ppm) kısa süreli in vivo test yöntemlerinden birisi olan ömür uzunluğu analizi için kullanılmıştır. Yapılan deneysel uygulamalardan sonra D. melanogaster Oregon R’nin yabanıl soyuna ait hem dişi hem de erkek popülasyonlarında ömür uzunluğu ile artan uygulama dozu arasında negatif korelasyon gözlenmiştir. Kontrol grubunda dişilerin ömür uzunluğu 78 gün iken en yüksek uygulama grubunda (4ppm DEL) bu süre 36 gün; yine kontrol grubunda erkeklerin ömür uzunluğu 76 gün iken 4ppm uygulama grubunda 33 gün olarak belirlenmiştir. Her iki popülasyon için de DEL uyarımına bağlı olarak ömür uzunluğunda görülen kısalma, p<0,05 düzeyinde anlamlı bulunmuştur. Elde edilen tüm veriler kullanılarak, her iki popülasyon için ortalama ömür uzunluğu da hesaplanmıştır. Dişi popülasyonu için ortalama ömür uzunluğu kontrol grubunda 47,49±1,35gün iken 4ppm uygulama grubunda bu süre 27,03±0,85 gün; erkek popülasyonunda ise sırasıyla 47,80±1,76 gün ve 25,41±0,70 gün olarak bulunmuştur. Ayrıca regresyon değerleri de dişi popülasyonu için-0,539 ve erkek popülasyonu için-0,562 olarak belirlenmiştir. Elde edilen tüm bu bulgular, kronik deltametrin uygulamasının hedef olmayan organizmalardan D.melanogaster’in ömür uzunluğunda kısalmaya neden olduğunu ve bu türlü insektisit uygulamalarının özellikle biyoçeşitlilik açısından karacıl organizmalar için güçlü bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir.Elde edilen tüm bu bulgular, kronik deltametrin uygulamasının hedef olmayan organizmalardan D.melanogaster’in ömür uzunluğunda kısalmaya neden olduğunu ve bu türlü insektisit uygulamalarının özellikle biyoçeşitlilik açısından karacıl organizmalar için güçlü bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir.

Eurasian Journal of Biological and Chemical SciencesVol. 9(1)
Shanghai Institute for Science of Science (CN), Adnan Menderes University (TR)
Openalex Percentile: Top 8%
Insect behavior and control techniques
AI Navigator

Ask Laika to Summarize, Analyze, and Connect papers live on the map.

Summarize Papers & Methodologies

Extract key findings, datasets, and comparative methods across publications.

Benchmark Rankings & Visual Analytics

Rank top research institutions, authors, funders, topics, and journals by Field-Weighted Citation Impact (FWCI) and paper volume with instant charts.

Connect Distant Disciplines

Bridge topological clusters on the map to find hidden collaborative intersections.