Türkiye’nin Göç Politikaları: 1963-2013 Dönemi Kalkınma Planları Üzerinden Bir Analiz

Türkiye’de erken Cumhuriyet döneminden itibaren çeşitli politikalar geliştirilmiştir. 1960’lı yıllardan itibaren ise Türkiye planlı kalkınma dönemine girmiştir. 2011 yılında Suriye iç savaşına bağlı olarak meydana gelen kitlesel göçe kadar, Türkiye’de göç süreci ağırlıklı olarak Türkiye'den başta Avrupa ülkeleri olmak üzere çeşitli bölgelere yönelik işgücü göçü, yüksek nitelikli bireyler/ beyin göçü, iç göç kaynaklı hızlı nüfus artışı, plansız kentleşme ile kent yaşamına uyum ve entegrasyon sorunları şeklinde gerçekleşmiştir. Bu dönemde göç politikaları, hazırlanan kalkınma planları üzerinden incelenmiştir. Bu dönemlerin tercih edilmesinin temel nedeni, Türkiye’nin daha önce karşılaşmadığı nitelik ve büyüklükteki Suriyeli kitlesel göçüne kadar olan süreçte kalkınma planlarında göç politikalarının durumunun tespit edilmesi gerekliliğidir. Bu bağlamda, 1963-2013 yıllarını kapsayan 50 yıllık süreçte hazırlanan 9 kalkınma planı incelenmiş ve elde edilen bulgular MAXQDA programı ile analiz edilmiştir. Kalkınma Planlarında göç temasına ilişkin politikalar; iç ve dış göç, kırsal-kentsel göç, kent yaşamı, belediyeler, göç hareketlerinin yapısı, kırsal kalkınma stratejileri, yabancıların çalışma ve ikamet mevzuatı, teşvikler ve kayıt dışı göç gibi kodlar etrafında nitel bir yöntemle ele alınmıştır.