Geleneksel Erzurum evlerinde cephe tipolojisi

Kültürel mirasın temel taşlarından biri olan geleneksel konutlar nesiller arasında bilgi aktarımı sağladığından inşa edildiği döneme ışık tutarken gelecek döneme de ışığını yansıtmaktadır. Geleneksel konutlar incelendiğinde; yapının yapıldığı dönem, iklim koşulları, kültürel değerleri, gelenek ve göreneklerin tamamı hakkında bilgi veren ve bünyesinde bulunduran mimari öğenin cephe olduğu gözlemlenmiştir. Aynı zamanda cepheler insanların hafızalarında daha kolay yer edinebildiğinden de yapılar için önemli bir yere sahiptir. Bu sebeple kent kimliğinin oluşmasında etkili olan cephelerin korunması ve belgelenmesi kültürel sürekliliğin sağlaması için önem arz etmektedir. Erzurum da bulunduğu coğrafi konum sebebi ile birçok millete ev sahipliği yapmış zengin kültürel birikime sahip bir şehirdir. Evlerin cephelerine yansımış olan bu zengin kültürün nesillere aktarılması büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın da temel amacı geleneksel Erzurum evlerine ait cephelerin kendine has karakteristik özelliklerini tespit edip belgelenmesiyle gelecek nesillere aktarılmasına olanak sağlamaktır. Çalışmanın amacı doğrultusunda yapılan arşiv incelemeleri ve saha çalışmaları sonucunda Erzurum kent merkezinde bulunan 19 adet tescilli geleneksel Erzurum evi seçilmiştir. Seçilen 19 adet geleneksel Erzurum evi çalışma kapsamında ele alınıp tipolojik analiz yöntemi ile değerlendirilmiştir. Yapılan bu çalışma ile Erzurum evlerinin bulunduğu bölgenin iklim koşullarına ve kültürel değerlerine uyumlu kendine has karakteristik özellikleri olan, aynı zamanda kültürel mirasa değer katan bir tipoloji oluşturduğu sonucuna varılmıştır.