Uganda, Kampala'da Mevcut Tüberküloz Önleme Ve Kontrol Programlarını Sınırlayan Faktörler: Kesitsel Bir Çalışma

Amaç: Bu çalışma, Kampala, Uganda’da tüberküloz önleme ve kontrol programlarının uygulanmasını engelleyen zorlukları belirlemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Kampala’da en az iki yıldır yaşayan, 18–65 yaş arası tüberküloz hastalarına sağlık çalışanları tarafından yapılandırılmış anketler uygulanarak kesitsel bir çalışma yürütülmüştür. Katılımcılar (n=413) basit rastgele örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %63,4’ü tüberküloz tanısını aile üyelerine açıklamamış, %59,6’sı HIV ile koenfekte bulunmuş ve %64,3’ü tüberküloz tedavisi dışında ek ilaçlara ihtiyaç duymuştur. Ayrıca %53,8’i tüberküloz tedavisi hakkında sınırlı bilgiye sahipken, %64,2’si semptomların erken düzelmesi nedeniyle tedaviyi iki ay içinde bırakma eğilimi göstermiştir. Bu faktörler, tüberküloz önleme ve kontrol çabalarının etkinliğini önemli ölçüde zayıflatmıştır. Sonuç: Kampala’daki mevcut tüberküloz önleme ve kontrol programlarının etkinliğini azaltan başlıca engeller; ilaç alımı sırasında gıda yetersizliği, hastaların tüberküloz durumlarını aile üyelerine açıklamaktan kaçınmaları, damgalanma ve ayrımcılık korkusu, tedaviye ilişkin sınırlı bilgi, semptomların erken düzelmesi nedeniyle tedaviyi zamanından önce bırakma, HIV koenfeksiyonu ve verem ilaçlarıyla birlikte ek ilaç kullanma zorunluluğudur.

Authors

Institutions

Publication Details

Journal
Medical Research Reports
Published
2026-03-31
DOI
https://doi.org/10.55517/mrr.1799829
Primary Topic
Tuberculosis Research and Epidemiology
Type
article
Field-Weighted Citation Impact
0.00
Controls
|||
ALL TIME
JAN
FEB
MAR
APR
MAY
JUN
JUL
AUG
SEP
OCT
article

Uganda, Kampala'da Mevcut Tüberküloz Önleme Ve Kontrol Programlarını Sınırlayan Faktörler: Kesitsel Bir Çalışma

Dilek Öztaş, Hadıjah Mbonde
Medical Research Reports
Tuberculosis Research and Epidemiology
article

Uganda, Kampala'da Mevcut Tüberküloz Önleme Ve Kontrol Programlarını Sınırlayan Faktörler: Kesitsel Bir Çalışma

Dilek Öztaş, Hadıjah Mbonde
article en

Abstract

Amaç: Bu çalışma, Kampala, Uganda’da tüberküloz önleme ve kontrol programlarının uygulanmasını engelleyen zorlukları belirlemeyi amaçlamaktadır. Yöntem: Kampala’da en az iki yıldır yaşayan, 18–65 yaş arası tüberküloz hastalarına sağlık çalışanları tarafından yapılandırılmış anketler uygulanarak kesitsel bir çalışma yürütülmüştür. Katılımcılar (n=413) basit rastgele örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %63,4’ü tüberküloz tanısını aile üyelerine açıklamamış, %59,6’sı HIV ile koenfekte bulunmuş ve %64,3’ü tüberküloz tedavisi dışında ek ilaçlara ihtiyaç duymuştur. Ayrıca %53,8’i tüberküloz tedavisi hakkında sınırlı bilgiye sahipken, %64,2’si semptomların erken düzelmesi nedeniyle tedaviyi iki ay içinde bırakma eğilimi göstermiştir. Bu faktörler, tüberküloz önleme ve kontrol çabalarının etkinliğini önemli ölçüde zayıflatmıştır. Sonuç: Kampala’daki mevcut tüberküloz önleme ve kontrol programlarının etkinliğini azaltan başlıca engeller; ilaç alımı sırasında gıda yetersizliği, hastaların tüberküloz durumlarını aile üyelerine açıklamaktan kaçınmaları, damgalanma ve ayrımcılık korkusu, tedaviye ilişkin sınırlı bilgi, semptomların erken düzelmesi nedeniyle tedaviyi zamanından önce bırakma, HIV koenfeksiyonu ve verem ilaçlarıyla birlikte ek ilaç kullanma zorunluluğudur.

Medical Research ReportsVol. 9(1)
Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi (TR), Ankara Yıldırım Beyazıt University (TR)
Good health and well-being
Openalex Percentile: Top 23%
Tuberculosis Research and Epidemiology
AI Navigator

Ask Laika to Summarize, Analyze, and Connect papers live on the map.

Summarize Papers & Methodologies

Extract key findings, datasets, and comparative methods across publications.

Benchmark Rankings & Visual Analytics

Rank top research institutions, authors, funders, topics, and journals by Field-Weighted Citation Impact (FWCI) and paper volume with instant charts.

Connect Distant Disciplines

Bridge topological clusters on the map to find hidden collaborative intersections.