Yapay Zekâ Üreticisinin Ürün Sorumluluğuna İlişkin Bir Değerlendirme

Yapay zekâ teknolojilerinin giderek yaygınlaşması, sağladığı birçok faydanın yanı sıra birtakım riskleri de beraberinde getirmektedir. Yapay zekâ kullanımının yaygınlaşmasıyla zarar meydana gelmesi olasılığı da artmaktadır. Hukukumuzda söz konusu zararlardan kimin hangi şartlar altında sorumlu olacağına ilişkin özel bir düzenleme bulunmamaktadır. Dolayısıyla yapay zekânın sebep olduğu zararlardan sorumluluğa ilişkin uyuşmazlıkların, mevcut sorumluluk hükümlerine göre çözüme kavuşturulacaktır.Yapay zekâ sisteminden zarar görenin, bir sözleşmenin tarafı olduğu hâllerde meydana gelen zararlardan sorumluluk sözleşme hükümlerine göre çözüme kavuşturabilecektir. Ancak zarar görenin üçüncü kişi olması halinde uyuşmazlığın ne şekilde çözüme kavuşturulması gerektiği belirlenmelidir. Yapay zekânın karmaşık yapısı nedeniyle zarar görenin, karşı tarafın kusurunu ispat etmesi çoğu kez mümkün olamayacaktır. Bu sebeple kusursuz sorumluluğa ilişkin hükümlerin uygulanması daha isabetli olacaktır. Kusursuz sorumluluk halleri içerisinde ise ürün sorumluluğuna ilişkin hükümler yapay zekânın yapısına ve niteliğine daha uygun olacaktır.Ürün sorumluluğu, Türkiye’de 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu ile düzenlenmektedir. Kanunda, ürün geniş bir şekilde tanımlandığından yapay zekâya sahip sistemleri de kapsayabileceği ve ürün sorumluluğuna ilişkin hükümlerin uygulanabileceği söylenebilir. Ancak bir donanımda cismanileşmemiş, salt yazılımdan oluşan yapay zekâların ürün kapsamına girip giremeyeceği tartışmalıdır. Yine güvenli ürün belirlemesinin, yapay zekâlar bakımından nasıl yapılacağı da belirsizdir. Nitekim Avrupa Birliği (AB) Parlamentosu ve Konsey’i söz konusu belirsizlikleri gidermek için 23 Ekim 2024 tarihinde 85/374/EEC sayılı Ürün Sorumluluğu Direktifi’nin yerine geçmek üzere 2024/2853 sayılı Hatalı Ürünlerden Kaynaklanan Sorumluluğa İlişkin Direktif (Direktif)’ini kabul etmiştir. 85/374/EEC sayılı Direktif’in hukukumuzdaki ürün sorumluluğuna kaynak oluşturması nedeniyle söz konusu değişiklik hukukumuz bakımından da önemlidir. Bu çalışmada, Direktif’te öngörülen hükümler bağlamında hukukumuzda yapay zekânın ürün sorumluluğu incelenecektir.