Annie Ernaux’nun Regarde Les Lumières Mon Amour Adlı Yapıtında Tüketim Nesneleri, Simülakrlar ve Hipermarket

Çağdaş Fransız yazınının önde gelen yazarlarından Annie Ernaux, 2014 yılında kaleme aldığı Regarde les lumières mon amour (Işıklara bak aşkım) adlı yapıtında, gündelik yaşamın sıradan mekânlarından biri olan hipermarketi, toplumsal ilişkilerin, sınıfsal ayrımların ve kültürel göstergelerin görünür kılındığı bir mikrokozmos olarak ele alır. Bu çalışma, Ernaux’nun söz konusu yapıttaki gözlemlerini, Jean Baudrillard’ın tüketim kuramı çerçevesinde irdeler; ayrıca Debord’un gösteri toplumu eleştirisi, Veblen’in gösterişçi tüketim çözümlemesi ve Bourdieu’nün toplumsal cinsiyet okumalarıyla destekleyerek disiplinlerarası bir bakış geliştirir. Bu doğrultuda, çalışma Ernaux’nun hipermarket anlatısını, Baudrillard merkezli disiplinler arası bir çerçeveyle okuyan Türkçe yazındaki ilk kapsamlı çözümlemelerden biridir. Çalışmanın temel sorunsalı, hipermarketin sınıfsal konumlara, ekonomik koşullara ve toplumsal cinsiyete bağlı eşitsizlikleri yeniden üretme biçimlerini açığa çıkarmak ve bu eşitsizliklerin Ernaux’nun anlatısında nasıl somutlaştığını göstermektir. Bu bağlamda ulaşılan bulgular, hipermarketin yalnızca bir tüketim mekânı olmadığını, aynı zamanda önceden kurgulanmış bir göstergeler sistemi ve simülakrlar evreni olarak işlediğini ortaya koyar. Mekânın mimarisi, aydınlatması, reyon düzenlemeleri ve dili sınıfsal ayrışmaları, toplumsal cinsiyet rollerini ve gözetim mekanizmalarını görünür kılar. Sonuç olarak, Ernaux’nun anlatısı hipermarketi, çağdaş toplumun eşitsizliklerini, ideolojik kodlarını ve iktidar ilişkilerini açığa çıkaran bir gözlem mekânı olarak konumlandırır. Bu yönüyle yapıt hem yazınsal bir tanıklık hem de gündelik yaşam pratiklerine yönelik güçlü bir toplumsal eleştiri olarak değerlendirilebilir.