Savaş Alanları Turizminde Unutulmaz Turizm Deneyimin Davranışsal Niyetlere Etkisi: Gelibolu Tarihi Alanı Örneği

<span id="docs-internal-guid-d2fd2279-7fff-a639-afc5-95a5f044dc47"></span> <p dir="ltr" style="line-height:1.3900000000000001;text-align: justify;margin-top:0pt;margin-bottom:8pt;"><span id="docs-internal-guid-3630ac3e-7fff-da5a-9adf-bae51ef9c608"></span> <p dir="ltr" style="line-height:1.3900000000000001;text-align: justify;margin-top:0pt;margin-bottom:8pt;"><span style="font-size:12pt;font-family:Aptos;color:#000000;background-color:transparent;font-weight:400;font-style:italic;font-variant:normal;text-decoration:none;vertical-align:baseline;white-space:pre;white-space:pre-wrap;">Hüzün turizmi kapsamında değerlendirilen savaş alanları turizmi, son yıllarda popüler bir konu haline gelmiştir. Bununla birlikte savaş alanları turistlerinin elde ettiği deneyim ile ilgili alanyazında çok kısıtlı bilgi bulunmaktadır. Bu araştırmanın konusu belirlenirken literatür dikkatli bir şekilde incelenmiş ve ilgili literatürün gelecek çalışmalara olan önerileri dikkate alınmıştır: Willar vd. (2022), araştırmalarının sonunda gelecek çalışmalara hüzün turizmi destinasyonlarında ziyaretçilerin deneyimlerine ve davranışsal niyetlerine odaklanılmasını önermiş, bu önerinin uygulayıcılara önemli bakış açıları sunacağını belirtmiştir. Hüzün turizmi destinasyonlarında unutulmaz turizm deneyimleri ile ilgili bir araştırma yürüten Hosseini vd. (2024), gelecek çalışmaların hüzün turizmi destinasyonlarındaki ziyaretçilerinin tekrar ziyaretleri ile deneyimleri hakkında olumlu geri bildirim verme davranışlarına odaklanılması gerektiğini aktarmıştır. Benzer şekilde, Chang (2024), hüzün turizmi destinasyonlarındaki ziyaretçilerin deneyimlerine odaklanarak veri toplama yönteminin çeşitlendirilmesini önermektedir. Cavlak ve Cop (2019) ile Ghorbanzadeh vd. (2021) ise gelecek çalışmalar için savaş alanları turizm deneyimini ölçmek için keşifsel bir yöntem kullanılmasını önermiştir. Tüm bu öneriler, bu araştırma için bilimsel bir dayanak oluşturmaktadır. Bu araştırma Planlı Davranış Teorisi’ne dayandırılmaktadır. Alanyazında daha önce Planlı Davranış Teorisi’ne dayanarak bir hüzün turizmi destinasyonunda, unutulmaz turizm deneyiminin davranışsal niyetleri nasıl etkilediğini araştıran hiçbir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu nedenle hüzün turizmi destinasyonlarında turistlerin unutulmaz turizm deneyimlerinin davranışsal niyetlerini nasıl etkilediği henüz bilinmemektedir. Dolayısıyla bu araştırmanın amacı, savaş alanlarını ziyaret eden turistlerin deneyimlerinin ve bu deneyimin davranışsal niyetlerine olan etkisinin araştırılmasıdır. Araştırmada derinlemesine yarı yapılandırılmış mülakat ve gözlem tekniği aracılığıyla Gelibolu Yarımadası ziyaretçilerinden veri toplanmıştır. Gelibolu Yarımadası ziyaretçileri, ziyaretlerinden hatırladıkları olumlu unsurlar nedeniyle yaşadıkları deneyimleri unutulmaz bir deneyim olarak nitelendirmiştir. Öznel normlar boyutunda ise araştırma katılımcıları, gerçekleştirdikleri ziyareti herhangi birinin onayına ihtiyaç duyulmadan gerçekleştirilen özgür bir seçim olarak algılamaktadır. Ziyaretçilerin algıladığı davranışsal kontrol boyutunda ise yarımadada son yıllarda gerçekleştirilen iyileştirmelerin olumlu bir etki yarattığı vurgulanmaktadır. Ancak yine de Gelibolu Yarımadası’na yapılan ziyaretin alanın oldukça büyük olması ve ziyaret edilecek alanların birbirinden uzak olması nedeniyle zaman alıcı olduğu belirtilmektedir. Araştırmanın sonucunda elde edilen unutulmaz turizm deneyiminin hem tekrar ziyaret etme hem de başkalarına ziyareti önerme de etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu araştırma sonucunun hem teorik bilginin ilerletilmesinde hem de uygulayıcılara belirli öneriler sunma konusunda önem taşıdığı düşünülmektedir.</span>