Investigating the impact of financial and asset markets on per capita consumption expenditure in the Iranian economy using a multi-stage approach

در این مطالعه مبتنی بر الگوی چند مرحله‌ای کُلی به جزئی هِنری و روش تصحیح خطا تلاش شده است طی سالهای 1402-1370 آثار بازارهای مالی، مسکن و دارایی بر هزینه مصرف سرانه در چارچوب فرضیه چرخه زندگی آندو-مودیگلیانی در اقتصاد ایران بررسی شود. براساس نتایج، در کوتاه‌مدت متغیر درآمد سرانه، دارایی‌های مالی سرانه، متغیر تعداد واحدهای مسکونی ملکی و قیمت هر متر مربع مسکن در کلان‌شهرها، اثر مثبت و بازارهای ارز و بورس تأثیرات منفی و معنادار بر هزینه مصرف سرانه داشته‌اند. همچنین در بلندمدت متغیر سرانه دارایی‌های مالی و تعداد واحدهای مسکونی اثر مثبت و هزینه مصرف سرانه با یک وقفه اثر منفی و معنادار بر سرانه مصرف داشته‌اند. نتایج برآوردها بیانگر آن است که هرگونه جهش قیمتی در بازارهای ارز و بورس، هزینه‌های مصرف فردی را در کوتاه‌مدت به صورت قابل ملاحظه‌ای کاهش می‌هد و نقدینگی حاصل از کاهش هزینه مصرف به بازارهای بورس و ارز سراریز شده است. این نتیجه در راستای تأیید فرضیه چرخه زندگی آندو-مودیگلیانی، مبیّن مطلوبیت کاهش مصرف، افزایش پس‌انداز و سرمایه‎‌گذاری در بازارهای ارز و بورس بوده است همچنین ملاحظه می‌شود که در اقتصاد ایران و طی دوره مورد بررسی به طور متوسط 0.74 از مقدار پس‌انداز به افزایش دارایی‌های مالی و 0.26 نیز به بخش مسکن اختصاص یافته است.