Biotechnology and the Model of Sustainable Economy within the Framework of Defensive Realism

در این پژوهش، پیوند میان فناوری‌های راهبردی زیستی، اقتصاد پایدار و امنیت غذایی در چارچوب رئالیسم تدافعی تحلیل می‌شود. در منطق این رهیافت، دولت‌ها برای حفظ بقاء در نظام آنارشیک بین‌المللی، به جای گسترش‌طلبی، از خودیاری فناورانه و بازدارندگی غیرتهاجمی بهره می‌گیرند. یافته‌ها نشان می‌دهد زیست‌فناوری و اقتصاد پایدار از سطح مفاهیم اقتصادی فراتر رفته و به ابزارهای دفاعی نرم و تولیدکننده قدرت پژوهشی تبدیل شده‌اند؛ به‌گونه‌ای که هر چرخه تولید پایدار منابع، بخشی از سپر دفاعی دولت در برابر بحران‌های اقلیمی، تحریم‌ها و نااطمینانی‌های ژئواقتصادی است. کشورها در واکنش به محدودیت منابع و فشارهای تحریمی، به سوی «اقتصاد زیستی پایدار دفاعی» حرکت کرده‌اند؛ الگویی که در آن فناوری زیستی و بازتولید پایدار منابع، دو رکن اصلی ایجاد تاب‌آوری و استقلال فناورانه هستند. این سازوکار با کاهش آسیب‌پذیری در برابر شوک‌های خارجی، مفهوم جدیدی از امنیت غذایی بقاءمحور را مطرح می‌کند. در این میان، راهبرد زیستی جمهوری اسلامی ایران نیز در چارچوب منطق تدافعی شکل گرفته است. تمرکز بر بذرهای مقاوم، بانک‌های بذر بومی، مهندسی ژنتیک داخلی و چرخه‌های تولید پایدار، سطح استقلال فناورانه کشور را تقویت کرده و به بازدارندگی علمی تبدیل کرده است. از این منظر، زیست‌فناوری و اقتصاد پایدار اجزای قدرت تدافعی ملی محسوب می‌شوند و سیاست‌های زیست‌فناورانه ایران بیانگر دفاع پژوهشی و بقاء فناورانه در محیطی پررقابت‌اند.