Constructing the ‘Other within the Context of Eurocentrism, Orientalism, and the Civilizing Discourse

Bu çalışma, Batı’nın Doğu üzerindeki epistemik tahakkümünü sürdürmesini sağlayan söylemsel bir araç olarak “medenileştirme misyonu”nun tarihsel sürekliliğini ve ideolojik işlevini incelemektedir. “Barbar” kavramının Antik Yunan’daki temsillerinden modern emperyalizme uzanan soykütüğünü izleyen makale, Avrupa merkezci tarihyazımının Batı üstünlüğünü nasıl sistematik olarak meşrulaştırdığını ortaya koymaktadır. Foucault’nun bilgi-iktidar ilişkisi, Gramsci’nin hegemonya teorisi, Said’in Oryantalizm’i ve Goody’nin “tarih hırsızlığı” kavramlarından yararlanan çalışma; tarih yazımının, özellikle Orta Çağ’ı “karanlık” olarak kurgulayıp İslam dünyasının yükselişini gizleyerek iktidar ilişkilerinin doğallaştırıldığı bir alan olarak işlev gördüğünü savunmaktadır. Bu araştırmanın önemli katkısı, Rus İmparatorluğu’nun paradoksal konumunun analizidir. Makale, tarihsel olarak “Öteki Avrupa” şeklinde konumlandırılan Rusya’nın, Kafkasya ve Türkistan’daki (Orta Asya) sömürgeci yayılması sırasında aynı medenileştirme söylemini nasıl içselleştirip yeniden ürettiğini göstermektedir. Askeri raporlar ve seyahatnamelerin analizi yoluyla çalışma, Rus emperyal ideolojisinin işgal ve Ruslaştırma politikalarını meşrulaştırmak için vahşilik ve irrasyonellik kavramlarını nasıl kullandığını resmetmektedir. Sonuç olarak çalışma, demokrasi ve insan hakları diliyle çerçevelenen güncel müdahalelerin bu eski misyonları yankılamaya devam ettiğini ileri sürmekte ve Batı’nın medeniyet algısını şekillendiren hiyerarşik anlatılara meydan okuyan çoğulcu bir tarih yazımını savunmaktadır.