Deli Dumrul Karakterinin Sembolik Çözümlenmesi

Dede Korkut kitabı Türklerin Orta Asya’nın derin bozkırlarında başlayıp Anadolu’ya kadar süren maceralarını, inançlarını, iç ve dış mücadelelerini anlatan tarihi bir metindir. Bu sebeple içerisinde birden çok katman bulunduran Dede Korkut anlatmaları üzerine bulunduğu günden bugüne kadar yerli-yabancı pek çok araştırmacı tarafından yüzlerce çalışma yapılmıştır ve yapılmaya da devam edecektir. Çünkü eserin o kadar derin bir yapısı var ki her inceleme yeni bir incelemeye kapı aralamaktadır. Bu derin eserin tam olarak ne zaman, nerede yazıldığı, kimin veya kimlerin yazıya aktardığı, başka nüshalarının olup olmadığı, Dede Korkut boylarının toplamda kaç boy olduğu gibi önümüzde duran birçok soru da hala cevapsızdır. Çalışmanın amacı Dede Korkut kahramanlarından birisi olan Deli Dumrul’un aslında kim olduğunu, neyi simgelediğini ortaya koymaktır. Bu amaca yönelik olarak çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden metin analizi yöntemi kullanılarak Duha Koca Oğlu Deli Dumrul boyu incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda Deli Dumrul’un aslında İslamiyet öncesi dönemden İslami döneme geçen Türk milletini sembolize ettiği ortaya konmuştur. Deli Dumrul’un mücadelesi, geçirdiği ruhsal bunalımlar ve daha sonraki dönemde yaşadıkları aslında o dönem Orta Asya’dan Anadolu ve çevresine göç eden Türklerin yaşadıkları maceraların bir kişi üzerinden anlatımıdır.