Arteriyovenöz Fistül Kanülasyonu Sırasında Uygulanan Sanal Gerçeklik Gözlüğünün ve Stres Topunun Distress ve Ağrı Üzerine Etkisi

Amaç: Bu çalışma, hemodiyaliz uygulanan hastalarda arteriovenöz fistül kanülasyonu işlemi sırasında uygulanan sanal gerçeklik gözlüğü ve stres topunun distres ve ağrı düzeyine etkisi etkisini belirlemek amacıyla ön test son test randomize kontrollü olarak yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, İstanbul’da bulunan üç farklı özel diyaliz merkezinde Kasım 2023-Mart 2024 tarihleri arasında 31’i stres topu grubu, 15’i sanal gerçeklik gözlüğü grubu, 31’i kontrol grubu olmak üzere 77 hasta ile tamamlanmıştır. Veriler “Hasta Bilgi Formu, Distres Termometresi ve Visual Analog Skalası” ile toplanmıştır. Bulgular: İşlem sonrası kontrol grubu, stres topu grubu ve sanal gerçeklik gözlüğü grubu distres termometresi ortalaması sırasıyla 5,37±1,7, 3,48±2,4, 2,78±1,96’dır. Kontrol grubunun distres termometresi ortalaması işlem sonrası değerinin, stres topu grubuna ve sanal gerçeklik gözlük grubuna göre yüksek olması istatistiksel açısından anlamlıdır (p=0,001). İşlem sonrası kontrol grubu, stres topu grubu ve sanal gerçeklik gözlük grubu distres ağrı ortalaması sırasıyla 5,77±2,1, 4,46±2,3, 3,02±2,36’dır. Kontrol grubunun ağrı ortalaması işlem sonrası değerinin, stres topu grubuna ve sanal gerçeklik gözlük grubuna göre yüksek olması istatistiksel açısından anlamlıdır (p=0,001). Sonuç: Arteriovenöz fistül kanülasyonu işlemi sırasında uygulanan stres topu ve sanal gerçeklik gözlük uygulamalarının ağrı şiddeti ve stres düzeyini azaltmada etkisi olduğu görülmüştür. Hemodiyaliz ünitelerinde arteriovenöz fistül kanülasyonu işlemi sırasında sanal gerçeklik gözlük ve stres topu gibi non-farmakolojik yöntemlerin kullanımı teşvik edilmeli ve sağlık çalışanları bu konuda bilgilendirilmelidir.