Tip-2 Diyabetli Bireylerde Uyku Kalitesinin Glisemik Kontrol Üzerine Etkisi ve Hemşirenin Rolü

Diyabet, insülin hormonundaki eksiklik veya bu hormonun vücuda olan etkisindeki yetersizlik sonucu ortaya çıkan kan şekeri yüksekliğiyle karakterize kronik bir hastalıktır. Özellikle nüfusun hızla artışı, kentleşme, sağlıksız beslenme, sedanter yaşam gibi faktörler diyabetli kişi sayısını arttırmıştır. Bunların yanında günümüzün önemli sorunlarından olan uyku bozuklukları da glisemik kontrolü etkileyerek diyabetin görülme sıklığını arttırmıştır. Son zamanlarda yapılan bazı epidemiyolojik çalışmalara bakıldığında da tip 2 diyabetli hastalarda glisemik kontrol ile uyku bozuklukları arasında bir ilişki olduğu gösterilmiştir. Uyku kalitesi düşük ve uyku zamanı az ya da çok olan kişilerde, katekolamin düzeylerinin artması sonucunda glikojenoliz ve glikoneogenez sebebiyle insülin direnci gelişebilmektedir. Ayrıca diyabetli bireylerde uyku sorunları yaşam kalitesini kötüleştirmekte ve komplikasyonların görülme riskini arttırmaktadır. Diyabet hastalığına bağlı gelişebilen nöropatik ağrı, diyabetik ayak ülserleri ve uyku apnesi gibi komplikasyonlar uyku kalitesinin düşmesine neden olur. Uyku kalitesinin düşmesi de diyabetli bireylerde glisemik kontrolün bozulmasına neden olabilmektedir. Bu nedenle hemşirelerin diyabetli bireylerde uyku kalitesini ve glisemik değerlerini izlemesi önemlidir. Bu çalışma glisemik kontrolde uyku kalitesinin kritik rolünü vurgulamaktadır ve uyku sorunlarına yönelik uygulanabilecek hemşirelik müdahalelerini tartışmaktadır. Sonuç olarak, diyabetli bireylerde glisemik kontrolü etkileyen faktörler belirlenmeli ve tedavi, eğitim ve bakım müdahaleleri buna göre uyarlanmalıdır. Etkili diyabet yönetimi için uykunun diyabet tedavisi üzerindeki etkisi göz ardı edilmemelidir. Hastaların uyku kalitesini artırmak için bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımı sağlanmalıdır.

Authors

Publication Details

Journal
Journal of General Health Sciences (JGEHES) Necmettin Erbakan University
Published
2025-12-25
DOI
https://doi.org/10.51123/jgehes.2025.198
Primary Topic
Dietary Effects on Health
Type
article
Field-Weighted Citation Impact
0.00
Controls
|||
ALL TIME
JAN
FEB
MAR
APR
MAY
JUN
JUL
AUG
SEP
OCT
article

Tip-2 Diyabetli Bireylerde Uyku Kalitesinin Glisemik Kontrol Üzerine Etkisi ve Hemşirenin Rolü

Ülkü Polat, Cansu Kesemen
Journal of General Health Sciences (JGEHES) Necmettin Erbakan University
Dietary Effects on Health
article

Tip-2 Diyabetli Bireylerde Uyku Kalitesinin Glisemik Kontrol Üzerine Etkisi ve Hemşirenin Rolü

Ülkü Polat, Cansu Kesemen
article en

Abstract

Diyabet, insülin hormonundaki eksiklik veya bu hormonun vücuda olan etkisindeki yetersizlik sonucu ortaya çıkan kan şekeri yüksekliğiyle karakterize kronik bir hastalıktır. Özellikle nüfusun hızla artışı, kentleşme, sağlıksız beslenme, sedanter yaşam gibi faktörler diyabetli kişi sayısını arttırmıştır. Bunların yanında günümüzün önemli sorunlarından olan uyku bozuklukları da glisemik kontrolü etkileyerek diyabetin görülme sıklığını arttırmıştır. Son zamanlarda yapılan bazı epidemiyolojik çalışmalara bakıldığında da tip 2 diyabetli hastalarda glisemik kontrol ile uyku bozuklukları arasında bir ilişki olduğu gösterilmiştir. Uyku kalitesi düşük ve uyku zamanı az ya da çok olan kişilerde, katekolamin düzeylerinin artması sonucunda glikojenoliz ve glikoneogenez sebebiyle insülin direnci gelişebilmektedir. Ayrıca diyabetli bireylerde uyku sorunları yaşam kalitesini kötüleştirmekte ve komplikasyonların görülme riskini arttırmaktadır. Diyabet hastalığına bağlı gelişebilen nöropatik ağrı, diyabetik ayak ülserleri ve uyku apnesi gibi komplikasyonlar uyku kalitesinin düşmesine neden olur. Uyku kalitesinin düşmesi de diyabetli bireylerde glisemik kontrolün bozulmasına neden olabilmektedir. Bu nedenle hemşirelerin diyabetli bireylerde uyku kalitesini ve glisemik değerlerini izlemesi önemlidir. Bu çalışma glisemik kontrolde uyku kalitesinin kritik rolünü vurgulamaktadır ve uyku sorunlarına yönelik uygulanabilecek hemşirelik müdahalelerini tartışmaktadır. Sonuç olarak, diyabetli bireylerde glisemik kontrolü etkileyen faktörler belirlenmeli ve tedavi, eğitim ve bakım müdahaleleri buna göre uyarlanmalıdır. Etkili diyabet yönetimi için uykunun diyabet tedavisi üzerindeki etkisi göz ardı edilmemelidir. Hastaların uyku kalitesini artırmak için bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımı sağlanmalıdır.

Journal of General Health Sciences (JGEHES) Necmettin Erbakan University
Good health and well-being
Openalex Percentile: Top 31%
Dietary Effects on Health
AI Navigator

Ask Laika to Summarize, Analyze, and Connect papers live on the map.

Summarize Papers & Methodologies

Extract key findings, datasets, and comparative methods across publications.

Benchmark Rankings & Visual Analytics

Rank top research institutions, authors, funders, topics, and journals by Field-Weighted Citation Impact (FWCI) and paper volume with instant charts.

Connect Distant Disciplines

Bridge topological clusters on the map to find hidden collaborative intersections.