SPORE MORPHOLOGY OF TWO ASPLENIUM L. (ASPLENIACEAE) SPECIES FROM TÜRKİYE

Asplenium L. cinsi, dünya genelinde 750’den fazla eğrelti türü ile temsil edilmektedir. Bu çalışmada, Türkiye’de doğal olarak yayılış gösteren 20 Asplenium türünden Asplenium ceterach L. ve Asplenium trichomanes L. türlerinin spor morfolojileri incelenerek taksonomik değerlendirmelerine katkı sağlanması amaçlanmıştır. Çalışmada incelenen türlerin örnekleri, Türkiye’de doğal yayılış alanlarından toplanmıştır. Spor preparatları asetoliz yöntemiyle hazırlanmış ve morfolojik özellikler ışık mikroskobu (LM) ve taramalı elektron mikroskobu (SEM) kullanılarak ayrıntılı olarak analiz edilmiştir. İncelemeler sonucunda her iki türün de spor şeklinin oblat olduğu belirlenmiştir. A. ceterach, monolet baskın olmakla birlikte nadiren trilet sporlara da sahip olup heteromorf bir karakter sergilemektedir. Monolet sporlarda apertür uzunluğu 33-45 µm arasında değişmektedir. Orta büyüklükte sınıflandırılan bu türün sporlarında ortalama polar eksen uzunluğu 35,46 µm, ekvatoral eksen uzunluğu ise 47,60 µm olarak ölçülmüştür. A. trichomanes yalnızca monolet sporlara sahiptir. Bu türde apertür uzunluğu 25-35 µm aralığında değişmekte, polar eksen ortalaması 28.89 µm, ekvatoral eksen ise ortalama 41,91 µm olarak belirlenmiştir. Her iki türün ekzin kalınlıkları benzerlik göstermekte olup 1-2 µm arasında değişiklik göstermektedir. Elde edilen bulgular, incelenen türlerin spor morfolojilerinin ayırt edici karakterler sunduğunu ve taksonomik sınıflandırmada tamamlayıcı bir kriter olarak değerlendirilebileceğini ortaya koymaktadır.