Examining the Relationship Between Diagnostic Odds Ratio, Influencing Factors and Other Diagnostic Performance Criteria: A Simulation Study

Amaç: Bu çalışmanın amacı, örneklem büyüklüğünün tanısal olasılık oranı [diagnostic odds ratio (DOR)] değerleri ve güven aralıkları üzerindeki etkisini belirlemek, DOR ile örneklem büyüklüğü ve diğer tanı performans göstergeleri arasındaki ilişkileri ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntemler: Tanısal test performans kriterlerinden biri olan DOR hesaplamaları için farklı örneklem büyüklükleri dikkate alınarak bir simülasyon çalışması yapılmıştır. Python-random kütüphanesi kullanılarak 10≤n≤1.000 aralığında 35 farklı n değeri için veri elde edilmiş, 34.101 farklı 2×2 çapraz tablo değerlendirilmiştir. Farklı örneklem büyüklüklerine göre elde edilen DOR ve etkileyen faktörler ile diğer performans kriterleri arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesinde Spearman korelasyon katsayısı kullanılmıştır. Bulgular: DOR değerleri ve güven aralıkları örneklem büyüklüğünden etkilenmemektedir. Örneklem büyüklüğü ile DOR arasında bir ilişki olup olmadığı incelenmiş ve genel olarak pozitif ancak düşük düzeyde r=0,063 bir ilişki tespit edilmiştir. DOR<1 ve DOR>1 olması neredeyse %50-50 oranında birbirine eşit olarak belirlenmiştir. DOR değerleri yalancı negatif ve yalancı pozitif değerleri ile negatif, gerçek pozitif ve gerçek negatif değerleri ile pozitif ilişkiye sahiptir. DOR ile negatif olabilirlik oranı arasında negatif diğer metrikler ile pozitif ilişki olduğu belirlenmiştir. Sonuç: DOR, tıbbi tanı testlerinin doğruluğunu ölçmede etkili ve özetleyici bir göstergedir. Testin performansını tek bir değerle ifade edebilmesi, özellikle tanı testlerinin karşılaştırılması ve metaanaliz çalışmalarında önemli bir referans noktası olmasını sağlamaktadır. DOR'un değerinin büyümesi, testin hem hastaları doğru şekilde tespit etme hem de sağlıklı bireyleri doğru şekilde dışlama konusunda başarılı olduğunu gösterir. Ancak, daha güvenilir sonuçlar elde edebilmek için tek başına değerlendirilmemeli, duyarlılık ve özgüllük gibi diğer metriklerle birlikte ele alınmalıdır.