The First Ten-Year National Health Plan and Its Results as Reflected on Public Opinion

20. yüzyıl başlarında Türkiye'nin sağlık alanında yaşadığı en büyük sorun bulaşıcı hastalıklar ve salgınlar kaynaklı sağlık sorunları olmuştur. Bu dönemde siyasal, sosyal ve ekonomik şartlar sorunların çözümünü zorlaştırmıştır. Türkiye Büyük Millet Meclisi açıldıktan sonra sağlık problemlerinin çözümüne yönelik ilk adım 3 Mayıs 1920'de ''Sıhhiye ve Muavenet-i İçtimaiye Vekaleti''nin kurulmasıyla atılmıştır. Böylece sağlık alanında köklü değişikliklere gidilmiş, çağın koşullarına uygun, bilimsel düşünceye dayalı tıp eğitimi vermek ve sağlık hizmetleri sunmak devletin asli görevleri arasında sayılmıştır. Türkiye'nin yaşadığı sağlık problemlerinin çözümüne yönelik ihtiyaçların devam etmesi üzerine 1946 yılında dönemin sağlık bakanı Dr. Behçet Uz tarafından ''Birinci On Yıllık Milli Sağlık Planı'' ilan edilmiştir. Plana göre Türkiye 7 sağlık bölgesine ayrılmış ve mevcut ihtiyaçlara göre yapılacak sağlık yatırımları ve yetiştirilecek nitelikli sağlık personeli ile her bölgenin en ücra köşesinde yaşayan insanının dahi eşit bir şekilde sağlık hizmetlerinden faydalanması amaçlanmıştır. Ancak bu Plan ilan edildiği dönemde kanunlaştırılıp, uygulamaya konulamamıştır. Milli Sağlık Planı'nı Behçet Uz Demokrat Parti döneminde tekrar sağlık bakanlığına atandığında ''Milli Sağlık Programı ve Sağlık Bankası Hakkında Etütler'' adıyla hayata geçirmeye çalışmış, fakat bu programda önceki plan gibi hayata geçirilememiştir. Öyle ki bu planların Türkiye'nin gelecek sağlık plan ve organizasyonunun temel yapı taşlarını oluşturduğu da bir gerçektir. Bu çalışmada orijinal belgeler ışığında 1946 yılında açıklanan ''Birinci On Yıllık Milli Sağlık Planı''nın içeriği incelenerek, kamuoyuna yansıyan destek ve eleştiriler analiz edilerek, dönemin şartlarına uygun bir değerlendirme yapmak amaçlanmaktadır.