How economic perceptions shape the image of the EU? The evidence from 10 EU member states during the four consecutive waves of crises

Celem artykułu jest zbadanie, czy zmieniające się warunki gospodarcze w okresie czterech kolejnych kryzysów (gospodarczego i finansowego, uchodźczego, pandemii COVID-19 oraz kryzysu bezpieczeństwa) wpłynęły na sposób postrzegania Unii Europejskiej przez obywateli. Analiza rozwija badania nad poparciem dla integracji europejskiej, podkreślając rolę czynników ekonomicznych w kształtowaniu postaw wobec UE. Do badania wykorzystano dane Eurobarometru z dziesięciu wybranych państw członkowskich UE reprezentujących kluczowe podziały wewnątrz Unii (Wschód–Zachód, Północ–Południe, „stare” i „nowe” państwa, płatnicy i beneficjenci netto), a równocześnie będące w różnym stopniu dotknięte kolejnymi kryzysami. Analizowany okres obejmuje lata 2005–2023. Wyniki wskazują, że oceny sytuacji gospodarczej mają istotny wpływ na postrzeganie UE. Podczas gdy ocena kondycji gospodarki europejskiej kształtuje postawy we wszystkich badanych krajach, postrzeganie sytuacji krajowej odgrywa kluczową rolę przede wszystkim tam, gdzie skutki kryzysu gospodarczego i finansowego były najbardziej dotkliwe.