Gecekonduların Kentte Oluşturduğu Eşik Mekân Dizgeleri

Kentlerin gelişimi, onları var eden dinamiklerin kendisinden kaynaklanan krizlerler içinde sekillenir. Bu krizleri çözmek ve kentlerin daha sağlıklı gelişim süreçleri izlemesini sağlamak için, kentlerin oluşumuna yönelik özgün kavrayışlar ve yapma biçimleri geliştirmek gereklidir. Kentsel krizleri sadece mevcut sorunları çözmek için değil, aynı zamanda daha dirençli, kapsayıcı ve canlı kent yapıları oluşturmak için bir fırsat olarak görmek,kentlerin geleceğin ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde evrimleşmeleri bakımından kritiktir. Bu anlayışla bu makale, gecekonduyu kentsel mekânsal üretim bağlamında ortaya çıkardığı yaratıcı oluşumlar açısından ele alır ve kentte oluşturduğu eşik mekân dizgeleri üzerinden inceler. İki temel bölüm halinde kurgulanan makalenin ilk bölümünde gecekondu hakkında araştırma derinleştirilir, yaratıcı yönlerinin kentsel mekansal üretim bağlamında ele alınmasının gerekliliği açıklanır. Gecekondunun yaratıcılığının, kentte yarattığı eşikler bağlamında okunabileceği savıyla, gecekondu ve eşik mekân birbiriyle ilişkili olarak ele alınır. İkisi arasındaki ortaklıklar belirlenir ve gecekonduyu eşikler üzerinden okumaya yönelik kavramsal bir dizge geliştirilir. İkinci bölümde ise, gecekondunun kentte yarattığı eşikler fiziksel ve sosyo-kültürel bağlamlarda ele alınarak, oluşum alanlarını, ilişkilenme biçimlerini, eylemsel örüntüleri ve mekansal nitelikleri ortaya koymak üzere görsel ve kavramsal haritalamalar yapılır. Barınma mekanları, müşterek mekanlar ve mahalle olarak üç kesit bağlamında yapılan haritalamalar, gecekondudaki eşikleri farklı bakış açıları oluşturarak betimler. Sonuç olarak, gecekondunun kentsel mekansal üretim bağlamında esinleyebileceği özgün yönler ve yaratıcı oluşumlar tartışılarak, kentleşme, kent planlaması ve politika oluşturma süreçlerine ilham verebilecek olası katkıları değerlendirilir.