Tubalin Zambo Da Habaici a Zubin Ɗiyanwasu Waƙoƙin Makaɗa Sa’idu Faru
Manufar wannan takarda ita ce, zaƙulo dubarun zambo da habaici kamar yadda suke ƙunshe a cikin wasu ɗiyan waƙoƙin makaɗa Sa’idu Faru tare da nuna yawan aukuwarsu a cikin waƙoƙinsa. An yi amfani da dabarar bincike ta saurare aka saurari wasu waƙoƙi bakwai (7), aka kuma juyesu a takarda don tattara sakamakon bincike. An yi ƙoƙarin ɗora wannan bincike bisa ga ra’i na tarken Waƙar Baka Bahaushiya (WBB) wato Gusau (2023) wanda Gusau ya fara ya samar 2003 ya jadadda a 2011, 2014 da 2015. Sai kuma ya sabunta shi a 2023. Haka kuma, Bahaushen Ra’i a wasu wurare dai-dai gwargwadon fahimta. Saboda masana kamar su Bunza, (2018:2), Tudun wada (2006), Malunfashi, (2014:50) da Koko (2011:3) a ruwaitar Ado, (2020) suna ganin cewa: “Hikimomi da Fasahar Hausawa tana nan a karin maganganunsu. Don haka, ana iya samar da ra’i a nazarin Hausa daga karin maganganun Hausawa idan har an yarda a yi hakan”. An kuma samar da sakamakon bincike ta hanyar yin amfani da ihsa’iyar bincike ta “Kashi cikin Ɗari”. Wannan takarda ta gano cewa makaɗa Sa’idu Faru ya kan yi amfani da hikimarsa ya yi zambo ko habaici ga Sarakuna, da ‘Ya’yansu, da masu riƙe da muƙaman sarauta, da fadawa, da kuma sauran jama’a, don ya isar da saƙo ga jama’a. Takardar kuma ta gano yawan aukuwar tubalin zambo da habaici a cikin wasu ɗiyan waƙoƙinsa. Yayin da Tubalin zambo ya auku sau kashi 38% cikin ɗar,i shi kuwa, Tubalin habaici ya auku sau kashi 33% cikin ɗari, a cikin waƙoƙin da muka gudanar da nazari a kansu.
Authors
- Hafizu Hadi
- Ashahabu Ɗantanin
Publication Details
- Journal
- TASAMBO JOURNAL OF LANGUAGE LITERATURE AND CULTURE
- Published
- 2024-08-31
- DOI
- https://doi.org/10.36349/tjllc.2024.v03i03.029
- Primary Topic
- African history and culture studies
- Type
- article
- Field-Weighted Citation Impact
- 0.00